Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde Büyük Değişiklik: Motokuryeler Kayıt Altına Alınıyor, Kadın Şoförlere Destek!
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde yapılan önemli değişiklikleri duyurdu. 15 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni düzenlemelerle birlikte, motokuryeler ilk defa kayıt altına alınacak, kadın şoför istihdamına destek verilecek ve taşımacılık sektöründe birçok alanda yeni kurallar hayata geçecek.
Motokuryeler İçin Yeni Dönem
Bakan Uraloğlu, sektördeki motokuryelerin ilk defa kayıt altına alındığını belirterek, bu düzenlemeyle yetkin ve eğitimli kuryelerle hizmet kalitesinin artırılmasının hedeflendiğini ifade etti. Artık motokuryelere P1 yetki belgesi alma zorunluluğu getirildi. En fazla 3 taşıtla faaliyet gösterecek kuryeler için yetki belgesi ücretinde yüzde 85 indirim uygulanacak. Yönetmeliğin yayım tarihinden itibaren ilk 6 ay içinde yetki belgesi alacak motokuryeler ise yüzde 95 indirimden faydalanabilecek. Ayrıca, yetki belgeleri e-Devlet portalından yüzde 5'e varan indirimle alınabilecek.
Yeni yönetmelik, motokuryelerin uzun süreli veya finansal kiralamalı taşıtları kullanmalarına ve kurye işletmecilerinin ilk 6 ay içerisinde yetki belgelerine kaydedecekleri 15 yaşına kadar olan taşıtları kullanmalarına da imkan tanıyor. Kurye işletmeciliğinde şoförler dışında teslimatı yapan kuryeler için Kurye Faaliyet Belgesi alma zorunluluğu getirildi. Mesleki yeterlilik belgelerinin (SRC- Moto Kurye SRC – Kurye Faaliyet Belgesi) bir yıl içinde alınmasına olanak sağlandı.
Kurye Faaliyetlerine Sıkı Kurallar ve Güvenlik Önlemleri
Bakan Uraloğlu, firmalara istihdam ettikleri her kuryeyi Bakanlığa bildirme zorunluluğu getirildiğini ve kuryelerin belirli suçlardan hüküm giymemiş olmasının zorunlu olduğunu belirtti. Kurye işletmeciliği faaliyetlerinde, hizmet alan ve verenlerin hak ve menfaatlerini korumak amacıyla teslimi mümkün olmayan adreslere kurye gönderisi kabulü yapılması ve herhangi bir taşıma süresi taahhüdünde bulunulması yasaklandı.
Gönderilerin teslim edilememesi durumunda aynı süre içerisinde göndericiye geri götürülmesi zorunlu hale getirildi. Alıcının talebi ve gönderinin kabulü halinde kurye gönderisi teslim sırasında kontrol edilebilecek. Teslimat saat aralığı, temassız teslimat veya üçüncü kişilere teslimat gibi hizmetler sunulabilecek. Bozulabilir gıda taşınması durumunda gerekli tedbirlerin alınması zorunluluğu da getirildi. İşletmelerin çalıştırdıkları kuryelere koruyucu ekipman sağlama zorunluluğu ile reflektif yelek üzerinde ‘KURYE’ ibaresi ve firmaların U-Net numaralarının bulunması mecburi oldu. Ayrıca, satılması, sevk edilmesi ve ticareti yasaklanmış eşyaların taşınması da yasaklandı.
Kadın Şoför İstihdamına Destek ve Diğer Düzenlemeler
Kadın şoför istihdamını artırmak için yeni teşvikler getirildi. İstihdam edilen her kadın şoför için taşıt kartı ücretinde yüzde 95 indirim sağlanacak, böylece 3 bin 19 lira olan ücret 150 liraya düşecek. Son bir yılda taşıtlarının yüzde 10’u kadar kadın şoför istihdam eden firmaların yetki belgeleri üç ay süreyle ücretsiz uzatılacak.
Yorgun araç kullanımının önüne geçmek amacıyla takograf kullanımı zorunlu olan otobüs, kamyon ve çekici sürücülerinin takograf kullanmadan taşıt sürmeleri, başkasının takografını kullanmaları ya da takografta manipülasyon yapmaları halinde yetki belgesi sahibine 75 uyarma (44 bin 325 lira) yaptırımı uygulanacak. Taşımacı firmaların sefere gönderdikleri şoförleri, taşıma mesafesine göre önceden planlamaları zorunluluğu da getirildi.
Şehirlerarası ya da mücavir alan dışı yapılan öğrenci ve servis taşımacılığı da yeniden düzenlendi. En fazla üç servisle faaliyet gösterecekler için yetki belgesi ücretinde yüzde 95 indirim sağlanacak. Yetki belgesi kapsamında en fazla 100 özmal ve 50 sözleşmeli taşıt kaydedilebilecek. Ayrıca, tahditli taşıtların, UKOME veya İl Trafik Komisyonu izniyle şehirlerarası servis taşımacılığında kullanılmasına imkân sağlandı.
Yolcu taşımacılığında, U-ETDS sistemine eksik ya da hatalı bildirim yapan firmalara yönelik müeyyideler de yeniden düzenlendi. Taşıma verimini artırmak amacıyla, biletli yolcu taşımacılığı yapan taşımacılar için 20 adedi geçmemek üzere 18-24 koltuklu taşıtların kullanılmasına olanak tanındı. Ara durak olarak kullanılan terminallere otobüs girişlerini teşvik etmek amacıyla da terminal çıkış ücretinde yolcu sayısına göre sınırlama getirildi.